ေသြးတိုးက်ေစနိုင္ေသာ တိုင္းရင္းေဆးတစ္လက္

စာေရးသူဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅ ႏွစ္ေက်ာ္ လက္ေတြ႕ ကုသေနတဲ့ တိုင္းရင္း ေဆး ပညာရွင္ တစ္ဦး ျဖစ္ပါ တယ္။ ကုသရင္းနဲ႔ပဲ အမ်ား ျပည္သူ သံုးစြဲသင့္တဲ့ တိုင္းရင္း ေဆးဝါးေတြကို မွတ္ပံုတင္၊ လိုင္စင္ေလွ်ာက္ထားၿပီး ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်လ်က္ရွိပါတယ္။ ျမန္မာ့ တိုင္းရင္း ေဆးဝါးေတြရဲ႕ ခိုင္မာ တဲ့ သမိုင္းေၾကာင္း အစဥ္အလာ၊ ထိေရာက္ထက္ျမက္တဲ့ အာနိသင္၊ ေဈးႏႈန္းခ်ိဳသာမႈနဲ႔ လူတိုင္း အလြယ္ တကူ ဝယ္ယူသံုးစြဲႏိုင္မႈေတြေၾကာင့္ တိုင္းရင္း ေဆးဝါး ေဈးကြက္ဟာ တစ္ ေန႔တျခား ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔လာၿပီျဖစ္ ပါတယ္။

ဒီအတြက္ အမ်ား က်န္းမာ ေရးသုခရသလို စာေရးသူလည္း တိုင္းရင္းေဆးဝါး ထုတ္လုပ္ ေရာင္း ခ်ရာက ရတဲ့အျမတ္ေငြရဲ႕ ေလးပံု တစ္ပံုကို ဘုရားတည္၊ ေက်ာင္း ေဆာက္စတဲ့ ဘာသာ၊ သာသနာ ထြန္းကားျပန္႔ပြားေရးလုပ္ငန္းေတြနဲ႔ အမ်ားအက်ိဳးျပဳလုပ္ငန္းေတြမွာ ပါ ဝင္လွဴဒါန္းကုသိုလ္ျပဳႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ စာေရးသူဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅ ႏွစ္ေက်ာ္ လက္ေတြ႕ကုသခဲ့တဲ့ တိုင္း ရင္းေဆးကုထံုးေတြထဲက တခ်ိဳ႕ကို မဂၢဇင္း၊ ဂ်ာနယ္စာမ်က္ႏွာေတြေပၚက တစ္ဆင့္ ေရးသားတင္ျပခဲ့ဖူးပါတယ္။

အခုလည္းပဲ ဒီေန႔ေခတ္မွာ အျဖစ္ မ်ားလာတဲ့ ေသြးတိုးေရာဂါနဲ႔ ပတ္ သက္လို႔ စာေရးသူရဲ႕ သမားစဥ္ေသြး တိုးက်ေစႏိုင္တဲ့ ေဆးတစ္လက္ကို တင္ျပလိုက္ရတာပါ။ ေသြးတိုးက်ေဆး အမ်ားစုထဲကမွ စာေရးသူကိုယ္တိုင္ ေဖာ္စပ္သံုးစြဲၿပီး ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး နည္းပါးတဲ့ ေဆးျဖစ္တဲ့အတြက္ ျပည္ သူလူထုအက်ိဳးကို ရည္ေမွ်ာ္ၿပီး ေသြး တိုးဆိုင္ရာ ကုထံုးေဆးနည္းေလး တစ္ခုကို ေရးသားလိုက္ရတာျဖစ္ပါ တယ္။

ေသြးတိုးေရာဂါဟာ မ်က္ေမွာက္ ေခတ္မွာ ကမၻာနဲ႔ခ်ီၿပီး အျဖစ္မ်ားလာ တဲ့ ေရာဂါတစ္ခုျဖစ္သလို Silent Killer ဆိုတဲ့အသံတိတ္လူသတ္သမား လို႔ တင္စားေျပာဆိုၾကတဲ့အထိ ဂ႐ုျပဳ ေနၾကရပါၿပီ။ ေသြးတိုးေရာဂါဟာ ကံ၊ စိတ္၊ ဥတု၊ အာဟာရဆိုတဲ့ အေၾကာင္း တရားေလးပါးနဲ႔ ဆက္စပ္ျဖစ္ေပၚေန တဲ့အတြက္ အခုတင္ျပတဲ့ သမုဌာန္ ေလးပါး ညီညြတ္မွ်တေအာင္ အစဥ္ အၿမဲ ဂ႐ုျပဳေနၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ သာမန္အားျဖင့္ အရြယ္ေရာက္ၿပီးတဲ့သူ တစ္ေယာက္ရဲ႕ အေပၚေသြးနဲ႔ေအာက္ ေသြး (အရပ္အေခၚ) ဟာ အေပၚေသြး ၁၁၀ mmHg မွ ၁၂၀ mmHg ၊ ေအာက္ေသြး ၇၀ mmHg မွ ၈၀ mmHg ရွိေနရင္ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ေသြးတိုး မရွိဘူးလို႔ဆိုႏိုင္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ Systolic Blood Pressure အေပၚေသြး ၁၄၀ mmHg အထက္၊ Diastolic Blood Pressure ေအာက္ေသြး ၉၀ mmHg အထက္ရွိေနရင္ ေသြးတိုးရွိသူ လို႔ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ အသက္အရြယ္၊ အပိန္အဝနဲ႔ က်န္းမာေရးကလည္း အေရးပါတဲ့အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလို အေပၚေသြး၊ ေအာက္ ေသြးေတြ သာမန္ထက္ပိုတက္ေနၿပီး ေသြးတိုးေရာဂါရွိေနရင္ ေသြးတိုးကို ျဖည္းညင္းစြာ က်ေစႏိုင္တဲ့ ေဆးဝါး ေကာင္းတစ္လက္ကို ေဖာ္ျပလိုပါ တယ္။ ေဆးဖံု Formulation မွာ ပါဝင္တဲ့ ေဆးပစၥည္းေတြကို ဦးစြာ တင္ျပလိုပါတယ္။ ေဆးမည္ေတြက လည္း ခက္ခက္ခဲခဲမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ပစၥည္းစစ္မွန္ဖို႔၊ သန္႔ရွင္း လတ္ဆတ္ဖို႔နဲ႔ ေဖာ္စပ္ရာမွာ စနစ္ က်ဖို႔ အထူးအေရးႀကီးပါတယ္။

ေသြး တိုးက်ေစတဲ့ေဆးမွာ-
- ၾကက္သြန္ျဖဴ ၁ က်ပ္သား
- ဘုမၼရာဇာ ၂ က်ပ္သား
- ဆူးပန္းပြင့္ ၃ က်ပ္သား
- နံ႔သာနီ ၄ က်ပ္သား
- မဏိဩဃ ၅ က်ပ္သား
- သက္ရင္းႀကီး ၆ က်ပ္သား
- ဧကရာဇ္ျမစ္ ၇ က်ပ္သား
- ပဲနံ႔သာေစ့ ၈ က်ပ္သား
- ခံတက္ေခါက္ ၉ က်ပ္သား
- ဒန္႔သလြန္ေခါက္ ၁၀ က်ပ္သား တို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

စာေရးသူက အခုေဖာ္ျပတဲ့ ကုထံုးပါ ေဆးနည္းကို သိပ္သေဘာ က်ပါတယ္။ ေဆးဖံုမွာ ပါဝင္တဲ့ ေဆး ပစၥည္းေတြဟာ တစ္မ်ိဳးၿပီးတစ္မ်ိဳး တစ္က်ပ္သားစီ ပိုကဲသြားတဲ့အျပင္ တန္ဖိုးအလြန္ႀကီးၿပီး ဝယ္ယူဖို႔ခက္ခဲ တဲ့ ေဆးပစၥည္းေတြ မပါလို႔ပါပဲ။ ေရွး ေဆးက်မ္းေတြမွာ အခုလိုေဆးမ်ိဳးကို က်ပ္တိုးေဆး၊ က်ပ္ကဲေဆးလို႔ ေခၚ ေဝၚေလ့ရွိပါတယ္။ အခုတင္ျပတဲ့ ေဆးပစၥည္းေတြကို အစစ္အမွန္ရဖို႔၊ သန္႔ရွင္းလတ္ဆတ္ဖို႔၊ မိႈ၊ ဖံု၊ ခဲ၊ သဲ ကင္းစင္ဖို႔၊ ကုန္ၾကမ္းအရည္ အေသြး ျပည့္မီဖို႔ အထူးအာ႐ံုစိုက္ရပါမယ္။ ေဖာ္စပ္ပံုကေတာ့ အရည္အေသြး စစ္ မွန္ေကာင္းမြန္တဲ့ ကုန္ၾကမ္း ပရေဆး ပစၥည္းေတြကို တိတိက်က် ခ်ိန္တြယ္ ၿပီး ေဆးမႈန္႔ႀကိတ္စက္မွာ စနစ္တက် အမႈန္႔ႀကိတ္ဖို႔လိုပါမယ္။ ၿပီးရင္ ေဆး ျပား႐ိုက္စက္နဲ႔ ေဆးျပားမ်ား ျပဳလုပ္ ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးမႈန္႔အတိုင္း သံုး ခ်င္ရင္ လူႀကီးတစ္ခါေသာက္ လက္ ဖက္ရည္ဇြန္းတစ္ဇြန္းစာကို မနက္၊ ည တစ္ေန႔ ၂ ႀကိမ္ေသာက္သံုးႏိုင္ပါ တယ္။

ေသြးတိုးျမင့္ေနရင္ တစ္ေန႔ ၄ ႀကိမ္အထိ ေသာက္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးျပားဆိုရင္ လူႀကီးတစ္ခါေသာက္ ေဆးျပား ၄ ျပားကို မနက္၊ ည တစ္ေန႔ ၂ ႀကိမ္ ေသာက္သံုးႏိုင္ပါ တယ္။ ေသြးတိုးျမင့္ေနရင္ ခုနကလိုပဲ တစ္ေန႔ ၄ ႀကိမ္အထိ ေသာက္ႏိုင္ပါ တယ္။ ေသြးတိုးသာမက ေရာဂါတိုင္း မွာ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ အခ်က္ေတြ၊ ေရွာင္ၾကဥ္ရမယ့္အခ်က္ေတြရွိပါတယ္။ အေရးႀကီးတာက အမ်ားသိေနၾကတဲ့ အတက္စာေတြ၊ အငန္အရသာ လြန္ကဲတဲ့ အစားအစာေတြ၊ အဆီ၊ အခ်ိဳ၊ အအိမ့္ေတြ၊ ေၾကခဲတဲ့ အစာ ေတြ၊ မိႈ၊ မွ်စ္၊ အင္ဥ၊ တြင္းေအာင္း သား၊ ငါးသေလာက္ စတာေတြ ေရွာင္သင့္ပါတယ္။ အခုေဆးဟာ ေသြးတိုးကို ထိန္းညႇိေပး႐ံုတင္မကဘဲ မူးေဝတာ၊ ဇက္ေၾကာတက္တာ၊ အေၾကာတက္တာ၊ ေညာင္းညာတာ ေတြလည္း သက္သာေစႏိုင္ပါတယ္။ မွတ္ဥာဏ္စြမ္းရည္လည္း တိုးတက္ေစ ႏိုင္ၿပီး ႏွလံုးထိခိုက္ခံရမႈ နည္းပါးေစ တာေၾကာင့္ အေရးႀကံဳရင္ သံုးစြဲႏိုင္ ေအာင္ ေစတနာေကာင္းနဲ႔ တင္ျပ လိုက္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဦးၾကည္လင္း (စိန္ဘယက္)